Step 4 of 29
พื้นฐาน Networking ที่ทุก Backend Developer ควรรู้ ครอบคลุม OSI Model, TCP/IP, HTTP, DNS และ TLS
HTTP, TCP, DNS — พื้นฐานที่ fullstack developer ทุกคนต้องรู้ ทั้งฝั่ง browser และ server
OSI Model (Open Systems Interconnection) เป็น Framework สำหรับการทำความเข้าใจว่าเครือข่ายคอมพิวเตอร์ทำงานอย่างไร มันแบ่งขั้นตอนการส่งและรับข้อมูลผ่านเครือข่ายออกเป็น 7 ชั้น
Data Communications หรือ การสื่อสารข้อมูล หมายถึงกระบวนการส่งข้อมูล จากอุปกรณ์หนึ่งไปยังอีกอุปกรณ์หนึ่งผ่านช่องทางการสื่อสาร การสื่อสารข้อมูลสามารถเกิดขึ้นได้ระหว่างอุปกรณ์ที่เชื่อมต่อกับเครือข่ายเดียวกันหรือระหว่างอุปกรณ์ที่เชื่อมต่อกับเครือข่ายที่แตกต่างกัน
เป็นการสื่อสารทางเดียว ตัวอย่างคือการกระจายสัญญาณโทรทัศน์
การสื่อสารสองทาง แต่ว่าจะส่งได้แค่ทิศทางใดได้ทิศทางนึงต่อครั้งเท่านั้น เช่นเวลาเราคุยวอล (walkie-talkie)
การสื่อสารสองทาง โดยส่งข้อมูลสองทางได้ในเวลาพร้อม ๆ กัน เช่นการคุยโทรศัพท์
เป็นแค่ตัวอย่างเท่านั้นนะครับ
Protocol คือชุดของกฎและมาตรฐานที่ควบคุมวิธีที่อุปกรณ์ในเครือข่ายใช้สื่อสารระหว่างกัน Protocol กำหนดรูปแบบ เวลา และลำดับของ Message ที่แลกเปลี่ยนระหว่างอุปกรณ์ ตลอดจนการดำเนินการต่าง ๆ โปรโตคอลเป็นส่วนสำคัญของระบบเครือข่าย เนื่องจากทำให้มั่นใจได้ว่าอุปกรณ์ในเครือข่ายสามารถสื่อสารระหว่างกันได้อย่างสอดคล้องและเชื่อถือได้ ตัวอย่างเช่น TCP/IP, HTTP, FTP และ DNS
เครือข่ายคอมพิวเตอร์คือกลุ่มของอุปกรณ์ที่เชื่อมต่อระหว่างกันซึ่งสามารถสื่อสารระหว่างกันเพื่อแลกเปลี่ยนข้อมูลและทรัพยากร เครือข่ายคอมพิวเตอร์มีหลายประเภท ได้แก่
เป็นเครือข่ายคอมพิวเตอร์ที่ใช้ในพื้นที่ไม่กว้างมากเช่น บ้าน โรงเรียน หรือออฟฟิศเล็ก ๆ ปกติต่อกับอุปกรณ์เพื่อใช้ร่วมกันอย่าง Computers, Printers, และ Servers
เป็นเครือข่ายคอมพิวเตอร์ที่ครอบคลุมพื้นที่ขนาดใหญ่ เช่น เมือง รัฐ ประเทศ หรือ regions WAN มักจะใช้เพื่อเชื่อมต่ออุปกรณ์ที่อยู่ไกลจากกัน เช่น คอมพิวเตอร์ที่อยู่ในเมืองหรือต่างประเทศ
เครือข่ายคอมพิวเตอร์ที่ครอบคลุมพื้นที่ทางภูมิศาสตร์ขนาดกลาง เช่น เมืองหรือพื้นที่มหานคร (Metropolitan area) MAN มักจะใช้เพื่อเชื่อมต่ออุปกรณ์ที่อยู่ภายในเมืองหรือพื้นที่มหานคร เช่น คอมพิวเตอร์ในละแวกใกล้เคียงหรือชานเมืองต่างๆ
เป็นเครือข่ายคอมพิวเตอร์ที่ใช้ส่วนตัว อาจจะเป็นห้องเดียว หรือเปิด Bluetooth เชื่อมกันและกันในระยะใกล้ ๆ เช่น Computers, Smartphones, and Tablets
CIDR (Classless Inter-Domain Routing) คือมาตรฐานการจัดสรร IP Address ที่มาแทนที่แบบ Classful (Class A, B, C) เดิม เพื่อให้บริหารจัดการ IP Address ได้ยืดหยุ่นและมีประสิทธิภาพมากขึ้น โดยใช้ Subnet Mask ในรูปแบบ Prefix Length (เช่น /24)
x.x.x.x โดยแต่ละส่วนมีค่า 0-255)255.255.255.0/24 (หมายถึง 24 บิตแรกเป็น Network)สมมติโจทย์: จงหาช่วง IP ของ 192.168.10.50/26
ขั้นตอนที่ 1: แปลงเป็น Binary (เลขฐานสอง)
192.168.10.50
11000000.10101000.00001010.00110010/26 หมายถึงมี 1 ทั้งหมด 26 ตัว (Network bits) และที่เหลือเป็น 0 (Host bits)
11111111.11111111.11111111.11000000255.255.255.192ขั้นตอนที่ 2: หา Network Address
... .00001010.00110010... .11111111.11000000... .00001010.00000000 -> .0192.168.10.0 (ตัวแรกสุดของ Subnet ใช้แทนวง)ขั้นตอนที่ 3: หา Broadcast Address
...00000000 (8 บิตท้าย)00111111 -> 63192.168.10.63 (ตัวสุดท้ายของ Subnet ใช้สำหรับ Broadcast)ขั้นตอนที่ 4: สรุปข้อมูล
| Property | Value |
|---|---|
| CIDR | 192.168.10.50/26 |
| Subnet Mask | 255.255.255.192 |
| Network Address | 192.168.10.0 |
| First Usable Host | 192.168.10.1 (Network + 1) |
| Last Usable Host | 192.168.10.62 (Broadcast - 1) |
| Broadcast Address | 192.168.10.63 |
| Total Usable Hosts | $2^{(\text{Host bits})} - 2$ = $2^6 - 2$ = 62 Hosts |
| CIDR | Subnet Mask | Total IPs | Usable Hosts |
|---|---|---|---|
| /32 | 255.255.255.255 | 1 | 1 (Specific Host) |
| /30 | 255.255.255.252 | 4 | 2 (PtP Links) |
| /24 | 255.255.255.0 | 256 | 254 (Standard LAN) |
| /16 | 255.255.0.0 | 65,536 | 65,534 |
| /8 | 255.0.0.0 | 16M+ | 16M+ |